Post by : Jan Punjab Bureau
ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਆਏ ਲਗਾਤਾਰ ਤੇਜ਼ ਭੂਚਾਲਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਤਬਾਹੀ ਮਚਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਰਾਜਧਾਨੀ ਕਰਾਕਸ ਸਮੇਤ ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਮਾਰਤਾਂ ਡਿੱਗਣ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਲੋਕ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਦਫਤਰਾਂ ਤੋਂ ਦਹਿਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆਏ। ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਰਵੇਖਣ (United States Geological Survey) ਵੱਲੋਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 10,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਪੁਸ਼ਟੀ ਅਜੇ ਬਾਕੀ ਹੈ।
ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ “ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ (Doublet Earthquake)” ਵਜੋਂ ਵਰਗੀਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਭੂਚਾਲ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਰਲੱਭ ਪਰ ਖਤਰਨਾਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਉਸ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਇੱਕੋ ਹੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸਕਿੰਟਾਂ ਜਾਂ ਮਿੰਟਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਦੋ ਵੱਡੇ ਭੂਚਾਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਲਗਭਗ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਝਟਕਾ 7.2 ਮੈਗਨੀਚਿਊਡ ਦਾ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਦੂਜਾ ਸਿਰਫ 39 ਸਕਿੰਟ ਬਾਅਦ 7.5 ਮੈਗਨੀਚਿਊਡ ਦਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਇਹ ਘਟਨਾ ਕਿਵੇਂ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ?
ਧਰਤੀ ਦੀ ਉੱਪਰੀ ਪਰਤ ਟੈਕਟੋਨਿਕ ਪਲੇਟਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜੋ ਲਗਾਤਾਰ ਹਿਲਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਪਲੇਟਾਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦੀਆਂ ਜਾਂ ਸਲਾਈਡ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਊਰਜਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਸੀਂ ਭੂਚਾਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਾਂ।
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਵਿੱਚ:
ਪਹਿਲਾ ਝਟਕਾ ਸਾਰੀ ਊਰਜਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਂਦਾ
ਬਚੀ ਹੋਈ ਊਰਜਾ ਕੁਝ ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਵੱਡੇ ਝਟਕੇ ਵਜੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ
ਦੋਵੇਂ ਝਟਕੇ ਲਗਭਗ ਬਰਾਬਰ ਤਾਕਤ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ
ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਇਹ ਆਮ ਆਫਟਰਸ਼ਾਕ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਤਰਨਾਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
Read Also :- Venezuela Earthquake 2026: ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਦੋ ਭਿਆਨਕ ਭੂਚਾਲਾਂ ਨੇ ਮਚਾਈ ਤਬਾਹੀ, ਕਰਾਕਸ ਵਿੱਚ ਇਮਾਰਤਾਂ ਢਹਿ ਗਈਆਂ
ਆਮ ਭੂਚਾਲ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ?
ਆਮ ਭੂਚਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਵੱਡੇ ਝਟਕੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਆਫਟਰਸ਼ਾਕ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਝਟਕਾ ਵੀ ਪਹਿਲੇ ਜਿੰਨਾ ਹੀ ਤਾਕਤਵਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਕਰਕੇ:
ਰਿਕਵਰੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ
ਨੁਕਸਾਨ ਦੁੱਗਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਦੂਜਾ ਝਟਕਾ ਢਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ
ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, 7.5 ਤੋਂ ਵੱਧ ਤੀਬਰਤਾ ਵਾਲੇ ਲਗਭਗ 20% ਭੂਚਾਲ ਡਬਲਟ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੋਇਆ?
ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਕਰਾਕਸ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਦਹਿਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਭੱਜਦੇ ਹੋਏ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
Caracas ਦੇ ਲਾਸ ਪਾਲੋਸ ਗ੍ਰਾਂਡੇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ।
ਕੀ ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
2023 ਵਿੱਚ Turkey ਵਿੱਚ ਆਏ ਭੂਚਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਵੀ 7.8 ਅਤੇ 7.7 ਤੀਬਰਤਾ ਦੇ ਦੋ ਵੱਡੇ ਝਟਕੇ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਆਏ ਸਨ, ਜਿਸਨੂੰ ਵੀ ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਤੀਜਾ
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖਤਰਨਾਕ ਭੂਗਰਭੀ ਘਟਨਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਹੀ ਝਟਕੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਦੋ ਲਗਾਤਾਰ ਵੱਡੇ ਝਟਕਿਆਂ ਨਾਲ ਤਬਾਹੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੀ ਇਹ ਘਟਨਾ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ ਕਿ ਭੂਚਾਲ ਵਿਗਿਆਨ ਅਜੇ ਵੀ ਕਈ ਅਣਸੁਲਝੇ ਰਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
Gurdaspur Police Arrest: ਦੀਨਾਨਗਰ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕਾਰਵਾਈ, ਡਕੈਤੀ...
ਦੀਨਾਨਗਰ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਡਕੈਤੀ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੇ 6 ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਕੇ 2 .30 ਬੋਰ ਪਿਸਤੌਲ ਤੇ 9 ਜ਼ਿੰਦਾ ਕਾਰਤੂਸ
Ranchi Student Protest: ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਜਿੱਤ, JPSC-JSSC E...
ਰਾਂਚੀ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰਕਾਰ ਨੇ JPSC ਤੇ JSSC-CGL ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਰੱਦ ਕੀਤੀਆਂ, CID ਜਾਂਚ ਦ
Punjab Weather News: ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਮੁੜ ਸਰਗਰਮ ਹੋਇਆ Monsoon, 19 ਤੋਂ...
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 19 ਤੋਂ 22 ਅਗਸਤ ਤੱਕ ਮੀਂਹ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ, ਕਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਤੇ ਗਰਜ-ਚਮਕ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ, ਜਾ
Arjun Aravind Case: ਅਮਰੀਕਾ 'ਚ ਮਾਂ ਤੇ 14 ਸਾਲਾ ਭਰਾ ਦੀ ਮੌਤ, 17 ...
ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ Massachusetts ਵਿੱਚ 17 ਸਾਲਾ Arjun Aravind ’ਤੇ ਮਾਂ ਤੇ 14 ਸਾਲਾ ਭਰਾ ਦੇ ਕਤਲ ਦੇ ਦੋਸ਼, ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕ
Faridkot Teej Festival: 650 ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਰੰਗਾ...
ਫਰੀਦਕੋਟ ਵਿੱਚ Teej Festival ਦੌਰਾਨ 650 ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ, ਗਿੱਧਾ, ਲੋਕ ਗੀਤ ਅਤੇ ਨਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਜਸ਼ਨ
Himachal Pradesh Weather News: ਮਾਨਸੂਨ ਮੁੜ ਹੋਇਆ ਸਰਗਰਮ, 2 ਦਿਨ ...
ਹਿਮਾਚਲ ਵਿੱਚ 10-11 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਲਈ Orange Alert, ਕਾਂਗੜਾ ਤੇ ਸਿਰਮੌਰ ਸਮੇਤ ਕਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੀਂਹ ਦ
ਮੋਹਾਲੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ‘Hamare Ram’ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ, ਪੂਰੇ ਪੰਜਾਬ ’ਚ ਹ...
ਮੋਹਾਲੀ ਤੋਂ Hamare Ram ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਪੰਜਾਬ ਭਰ ’ਚ 41 ਸ਼ੋਅ ਹੋਣਗੇ। CM Bhagwant Mann ਨੇ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹ