Post by : Jan Punjab Bureau
ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਆਏ ਲਗਾਤਾਰ ਤੇਜ਼ ਭੂਚਾਲਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਤਬਾਹੀ ਮਚਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਰਾਜਧਾਨੀ ਕਰਾਕਸ ਸਮੇਤ ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਮਾਰਤਾਂ ਡਿੱਗਣ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਲੋਕ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਦਫਤਰਾਂ ਤੋਂ ਦਹਿਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆਏ। ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਰਵੇਖਣ (United States Geological Survey) ਵੱਲੋਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 10,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਪੁਸ਼ਟੀ ਅਜੇ ਬਾਕੀ ਹੈ।
ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ “ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ (Doublet Earthquake)” ਵਜੋਂ ਵਰਗੀਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਭੂਚਾਲ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਰਲੱਭ ਪਰ ਖਤਰਨਾਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਉਸ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਇੱਕੋ ਹੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸਕਿੰਟਾਂ ਜਾਂ ਮਿੰਟਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਦੋ ਵੱਡੇ ਭੂਚਾਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਲਗਭਗ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਝਟਕਾ 7.2 ਮੈਗਨੀਚਿਊਡ ਦਾ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਦੂਜਾ ਸਿਰਫ 39 ਸਕਿੰਟ ਬਾਅਦ 7.5 ਮੈਗਨੀਚਿਊਡ ਦਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਇਹ ਘਟਨਾ ਕਿਵੇਂ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ?
ਧਰਤੀ ਦੀ ਉੱਪਰੀ ਪਰਤ ਟੈਕਟੋਨਿਕ ਪਲੇਟਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜੋ ਲਗਾਤਾਰ ਹਿਲਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਪਲੇਟਾਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦੀਆਂ ਜਾਂ ਸਲਾਈਡ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਊਰਜਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਸੀਂ ਭੂਚਾਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਾਂ।
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਵਿੱਚ:
ਪਹਿਲਾ ਝਟਕਾ ਸਾਰੀ ਊਰਜਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਂਦਾ
ਬਚੀ ਹੋਈ ਊਰਜਾ ਕੁਝ ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਵੱਡੇ ਝਟਕੇ ਵਜੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ
ਦੋਵੇਂ ਝਟਕੇ ਲਗਭਗ ਬਰਾਬਰ ਤਾਕਤ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ
ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਇਹ ਆਮ ਆਫਟਰਸ਼ਾਕ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਤਰਨਾਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
Read Also :- Venezuela Earthquake 2026: ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਦੋ ਭਿਆਨਕ ਭੂਚਾਲਾਂ ਨੇ ਮਚਾਈ ਤਬਾਹੀ, ਕਰਾਕਸ ਵਿੱਚ ਇਮਾਰਤਾਂ ਢਹਿ ਗਈਆਂ
ਆਮ ਭੂਚਾਲ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ?
ਆਮ ਭੂਚਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਵੱਡੇ ਝਟਕੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਆਫਟਰਸ਼ਾਕ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਝਟਕਾ ਵੀ ਪਹਿਲੇ ਜਿੰਨਾ ਹੀ ਤਾਕਤਵਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਕਰਕੇ:
ਰਿਕਵਰੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ
ਨੁਕਸਾਨ ਦੁੱਗਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਦੂਜਾ ਝਟਕਾ ਢਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ
ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, 7.5 ਤੋਂ ਵੱਧ ਤੀਬਰਤਾ ਵਾਲੇ ਲਗਭਗ 20% ਭੂਚਾਲ ਡਬਲਟ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੋਇਆ?
ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਕਰਾਕਸ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਦਹਿਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਭੱਜਦੇ ਹੋਏ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
Caracas ਦੇ ਲਾਸ ਪਾਲੋਸ ਗ੍ਰਾਂਡੇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ।
ਕੀ ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
2023 ਵਿੱਚ Turkey ਵਿੱਚ ਆਏ ਭੂਚਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਵੀ 7.8 ਅਤੇ 7.7 ਤੀਬਰਤਾ ਦੇ ਦੋ ਵੱਡੇ ਝਟਕੇ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਆਏ ਸਨ, ਜਿਸਨੂੰ ਵੀ ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਤੀਜਾ
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖਤਰਨਾਕ ਭੂਗਰਭੀ ਘਟਨਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਹੀ ਝਟਕੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਦੋ ਲਗਾਤਾਰ ਵੱਡੇ ਝਟਕਿਆਂ ਨਾਲ ਤਬਾਹੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੀ ਇਹ ਘਟਨਾ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ ਕਿ ਭੂਚਾਲ ਵਿਗਿਆਨ ਅਜੇ ਵੀ ਕਈ ਅਣਸੁਲਝੇ ਰਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਤਪਾ ਮੰਡੀ 'ਚ ਪਿੰਡ ਦੇ ਛੱਪੜ ਵਿੱਚੋਂ ਨਵ-ਵਿਆਹੁਤਾ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਬਰਾਮਦ, ਪੁ...
ਤਪਾ ਮੰਡੀ ਦੇ ਪਿੰਡ ਤਾਜੋਕੇ ਦੇ ਛੱਪੜ ਵਿੱਚੋਂ ਨਵ-ਵਿਆਹੁਤਾ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਮਿਲੀ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤ
Punjab Crime News: ਮੋਰਿੰਡਾ ਨਹਿਰ 'ਚ ਮਾਂ 'ਤੇ 3 ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਹਿਰ...
ਮੁਹਾਲੀ ਦੀ ਇਕ ਮਹਿਲਾ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਮੋਰਿੰਡਾ ਨੇੜੇ ਨਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਣ ਦੇ ਦੋਸ਼। ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ
Sri Akal Takht Sahib: AAP ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਨੇ ਮੰਨਿਆ—ਬੇਅਦਬੀ ਵਿਰੋਧੀ ਕਾ...
ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਅੱਗੇ AAP ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬੇਅਦਬੀ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੜ੍ਹੇ ਬਿਨਾਂ
Mohali Murder Case: ਮੁਹਾਲੀ 'ਚ ਦੋਸਤਾਂ ਨੇ ਤਲਵਾਰਾਂ ਅਤੇ ਚਾਕੂਆਂ ਨ...
ਮੁਹਾਲੀ ਵਿੱਚ ਦੋਸਤਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਝਗੜਾ ਖੂਨੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਤਲਵਾਰਾਂ ਤੇ ਚਾਕੂਆਂ ਨਾਲ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਦੀ ਮੌ
Double Earthquake: ਇੱਕ ਨਹੀਂ, ਦੋ ਭੂਚਾਲ… ਸਿਰਫ਼ 40 ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ...
ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ 40 ਸਕਿੰਟਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੋ ਵੱਡੇ ਭੂਚਾਲ ਆਏ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਤਬਾਹੀ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦਹਿਸ਼ਤ ਅਤੇ ਕਈ ਸ਼
Khanna Murder Case: ਜ਼ਮੀਨੀ ਵਿਵਾਦ ਸੁਲਝਾਉਣ ਗਏ ਬਜ਼ੁਰਗ ਦਾ ਬੇਰਹਿਮੀ ...
ਖੰਨਾ ਦੇ ਡੇਹਲੋਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨੀ ਵਿਵਾਦ ਸੁਲਝਾਉਣ ਗਏ 65 ਸਾਲਾ ਬਜ਼ੁਰਗ ਦਾ ਕਤਲ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ 7 ਲੋਕਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਮਾਮਲਾ ਦਰਜ
Bathinda Petrol Bomb Attack: BJP ਨੇਤਾ ਡਾ. ਤਰਸੇਮ ਗਰਗ ਦੇ ਕਲੀਨਿ...
ਬਠਿੰਡਾ ਵਿੱਚ BJP ਨੇਤਾ ਡਾ. ਤਰਸੇਮ ਗਰਗ ਦੇ ਕਲੀਨਿਕ 'ਤੇ ਪੈਟਰੋਲ ਬੰਬ ਸੁੱਟਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼। CCTV ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਪੁਲਿਸ