Post by : Jan Punjab Bureau
ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਆਏ ਲਗਾਤਾਰ ਤੇਜ਼ ਭੂਚਾਲਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਤਬਾਹੀ ਮਚਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਰਾਜਧਾਨੀ ਕਰਾਕਸ ਸਮੇਤ ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਮਾਰਤਾਂ ਡਿੱਗਣ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਲੋਕ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਦਫਤਰਾਂ ਤੋਂ ਦਹਿਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆਏ। ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਰਵੇਖਣ (United States Geological Survey) ਵੱਲੋਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 10,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਪੁਸ਼ਟੀ ਅਜੇ ਬਾਕੀ ਹੈ।
ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ “ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ (Doublet Earthquake)” ਵਜੋਂ ਵਰਗੀਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਭੂਚਾਲ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਰਲੱਭ ਪਰ ਖਤਰਨਾਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਉਸ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਇੱਕੋ ਹੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸਕਿੰਟਾਂ ਜਾਂ ਮਿੰਟਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਦੋ ਵੱਡੇ ਭੂਚਾਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਲਗਭਗ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਝਟਕਾ 7.2 ਮੈਗਨੀਚਿਊਡ ਦਾ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਦੂਜਾ ਸਿਰਫ 39 ਸਕਿੰਟ ਬਾਅਦ 7.5 ਮੈਗਨੀਚਿਊਡ ਦਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਇਹ ਘਟਨਾ ਕਿਵੇਂ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ?
ਧਰਤੀ ਦੀ ਉੱਪਰੀ ਪਰਤ ਟੈਕਟੋਨਿਕ ਪਲੇਟਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜੋ ਲਗਾਤਾਰ ਹਿਲਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਪਲੇਟਾਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦੀਆਂ ਜਾਂ ਸਲਾਈਡ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਊਰਜਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਸੀਂ ਭੂਚਾਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਾਂ।
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਵਿੱਚ:
ਪਹਿਲਾ ਝਟਕਾ ਸਾਰੀ ਊਰਜਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਂਦਾ
ਬਚੀ ਹੋਈ ਊਰਜਾ ਕੁਝ ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਵੱਡੇ ਝਟਕੇ ਵਜੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ
ਦੋਵੇਂ ਝਟਕੇ ਲਗਭਗ ਬਰਾਬਰ ਤਾਕਤ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ
ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਇਹ ਆਮ ਆਫਟਰਸ਼ਾਕ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਤਰਨਾਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
Read Also :- Venezuela Earthquake 2026: ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਦੋ ਭਿਆਨਕ ਭੂਚਾਲਾਂ ਨੇ ਮਚਾਈ ਤਬਾਹੀ, ਕਰਾਕਸ ਵਿੱਚ ਇਮਾਰਤਾਂ ਢਹਿ ਗਈਆਂ
ਆਮ ਭੂਚਾਲ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ?
ਆਮ ਭੂਚਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਵੱਡੇ ਝਟਕੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਆਫਟਰਸ਼ਾਕ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਝਟਕਾ ਵੀ ਪਹਿਲੇ ਜਿੰਨਾ ਹੀ ਤਾਕਤਵਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਕਰਕੇ:
ਰਿਕਵਰੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ
ਨੁਕਸਾਨ ਦੁੱਗਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਦੂਜਾ ਝਟਕਾ ਢਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ
ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, 7.5 ਤੋਂ ਵੱਧ ਤੀਬਰਤਾ ਵਾਲੇ ਲਗਭਗ 20% ਭੂਚਾਲ ਡਬਲਟ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੋਇਆ?
ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਕਰਾਕਸ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਦਹਿਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਭੱਜਦੇ ਹੋਏ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
Caracas ਦੇ ਲਾਸ ਪਾਲੋਸ ਗ੍ਰਾਂਡੇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ।
ਕੀ ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
2023 ਵਿੱਚ Turkey ਵਿੱਚ ਆਏ ਭੂਚਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਵੀ 7.8 ਅਤੇ 7.7 ਤੀਬਰਤਾ ਦੇ ਦੋ ਵੱਡੇ ਝਟਕੇ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਆਏ ਸਨ, ਜਿਸਨੂੰ ਵੀ ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਤੀਜਾ
ਡਬਲਟ ਭੂਚਾਲ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖਤਰਨਾਕ ਭੂਗਰਭੀ ਘਟਨਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਹੀ ਝਟਕੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਦੋ ਲਗਾਤਾਰ ਵੱਡੇ ਝਟਕਿਆਂ ਨਾਲ ਤਬਾਹੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੀ ਇਹ ਘਟਨਾ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ ਕਿ ਭੂਚਾਲ ਵਿਗਿਆਨ ਅਜੇ ਵੀ ਕਈ ਅਣਸੁਲਝੇ ਰਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
Amritsar Airport Drone Activity: ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਨੇੜੇ 3 ...
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਨੇੜੇ ਤਿੰਨ ਸ਼ੱਕੀ ਡਰੋਨ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਮਗਰੋਂ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ, ਇੰਡੀਗੋ ਤੇ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਏਅਰਲਾਈਨਜ਼ ਦੀਆਂ
Amritsar Police Action: 15 ਕਿਲੋ ਅਫੀਮ, M16 ਰਾਈਫਲ ਅਤੇ 9 ਪਿਸਤੌਲ...
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦਿਹਾਤੀ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੋ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਹਥਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਨਸ਼ਾ ਸਪਲਾਈ ਨੈੱਟਵਰਕਾਂ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕੀਤਾ। 4 ਮੁਲਜ਼ਮ
Punjab CBI Case: CM ਦੇ OSD ਰਾਜਬੀਰ ਘੁੰਮਣ ਸਮੇਤ 6 ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕੇਸ, ...
ਪੰਜਾਬ CM ਦੇ OSD ਰਾਜਬੀਰ ਘੁੰਮਣ ਸਮੇਤ 6 ਖ਼ਿਲਾਫ਼ CBI ਕੇਸ ਦਰਜ, 7 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ’ਚ 8 ਥਾਵਾਂ ’ਤੇ ਤਲਾਸ਼ੀ
LPU Students Bus Accident: ਬੰਗਾ-ਫਗਵਾੜਾ ਹਾਈਵੇਅ ’ਤੇ ਬੱਸ ਪਲਟੀ, ...
ਬੰਗਾ-ਫਗਵਾੜਾ ਹਾਈਵੇਅ ’ਤੇ ਬੱਸ ਪਲਟਣ ਨਾਲ 3 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਅਤੇ 24 ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਏ। ਬੱਸ ਵਿੱਚ LPU ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵੀ ਸਵ
US Cargo Theft Case: ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਦੋ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ $2 ਮਿਲੀਅਨ ਦੀ ਚ...
ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਦੋ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕ $2 ਮਿਲੀਅਨ ਦੇ Cargo Theft ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ੀ ਕਰਾਰ, ਜਨਵਰੀ 2027 ਵਿੱਚ
Rabi MSP Hike: ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਵੱਡੀ ਖ਼ਬਰ, ਰਬੀ ਦੀਆਂ 6 ਫਸਲਾਂ ਦੇ MSP...
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 2027-28 ਲਈ 6 ਰਬੀ ਫਸਲਾਂ ਦੇ MSP ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਕੁਸੁੰਭ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ₹675
Gurdaspur Murder Case: ਤਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕਤਲ ਮਾਮਲੇ ’ਚ ਲੜਕੀ ਦੇ ਪਿਤਾ...
ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਤਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕਤਲ ਮਾਮਲੇ ’ਚ ਲੜਕੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ, ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਮੰਗ ’ਤੇ SIT ਗਠਿਤ, ਹੋਰ ਮੁਲਜ਼